• Facebook - conadrogach
A4

AUTOSTRADA A4

Autostrada A4
Autostrada A4 na Śląsku. Zdjęcie: GDDKiA.

Autostrada A4 jest najdłuższą autostradą w Polsce. Łączy granicę kraju z Niemcami w Jędrzychowicach z Korczową na granicy z Ukrainą. Docelowo jej długość wyniesie 670 km. Przebiega przez wszystkie województwa południowej Polski i największe miasta regionu jak Legnicę, Wrocław, Opole, Katowice, Kraków, Rzeszów i Tarnów. Jej budowa zakończyła się latem 2016 roku, po oddaniu ostatniego 40-kilometrowego odcinka między Rzeszowem a Jarosławem.

Autostrada A4 jest jedną z najważniejszych dróg w kraju, ale też częścią ważnych europejskich korytarzy transportowych. W docelowym układzie dróg szybkiego ruchu jest głównym kręgosłupem drogowym na południu Polski. Na Dolnym Śląsku, w okolicy Bolesławca, łączy się z autostradą A18 prowadzącą do granicy z Niemcami w Olszynie i dalej do Berlina. W okolicach Legnicy połączy się z drogą ekspresową S3, która przebiegać będzie od czeskiej granicy do Szczecina. Dalej na węźle Wrocław Południe krzyżuje się z autostradą A8, Autostradową Obwodnicą Wrocławia, i poprzez nią komunikuje się z drogą ekspresową S8 w kierunku Łodzi i Warszawy i drogą S5 w kierunku Poznania i Bydgoszczy. Na Górnym Śląsku, w Gliwicach, krzyżuje się z autostradą A1, która biegnie w kierunku Gdańska oraz granicy z Czechami i dalej z Drogową Trasą Średnicową, rozprowadzającą ruch w aglomeracji górnośląskiej. Na węźle Mysłowice łączy się z drogą ekspresową S1, która wiedzie do Cieszyna na południu i Pyrzowic na północy. W okolicach Krakowa autostrada A4 łączy się z drogą ekspresową S7, która biegnie w kierunku Warszawy, Gdańska i Zakopanego. W okolicach Rzeszowa łączy się z drogą ekspresową S19, umożliwiając połączenie z Lublinem. W skali międzynarodowej autostrada A4 jest odcinkiem drogi E40 oraz E462 na odcinku Mysłowice-Balice. Leży w Trzecim Transeuropejskim Korytarzu Transportowym, który zaczyna się w Calais we Francji biegnie przez Brukselę, Kolonię, Drezno, południową Polskę, Lwów i Kijów aż do Kazachstanu.

Gotowe odcinki:

Historia autostrady A4 jest skomplikowana i zaczyna się w latach 30 ubiegłego wieku. Wtedy to powstały łącznie 103 km ówczesnej Reichsautobahn łączącej Berlin z Bytomiem. Przez długie lata powojennej Polski autostrada A4 świeciła praktycznie pustkami. Dopiero rozwój motoryzacyjny kraju, związany rzecz jasna z rodzimą produkcją samochodów osobowych, włączył ją na trwałe do komunikacyjnej architektury drogowej. Pod koniec lat 80-tych zakończono rozpoczętą jeszcze przez Niemców budowę odcinka między Owczarami i Nogawczycami. Powstało wtedy 16 km dwujezdniowej drogi na zachód od węzła Prądy. W latach 90-tych wykorzystanie autostrady A4 było już tak znaczne, że droga zaczęła się sypać. Wykonana z płyt betonowych na przedwojennej przecież technologii zyskała wśród kierowców miano „najdłuższych schodów nowoczesnej Europy”. Stan bliski katastrofy budowlanej doprowadził w 2002 roku do generalnego remontu tej drogi. Prace przeprowadzono na odcinku pomiędzy Krzywą a Wrocławiem. Zakończyły się w 2006 roku. Niestety, powstała droga wciąż nie spełnia standardów nowoczesnej autostrady. Na większości jej przebiegu nie ma pasa awaryjnego, brak ogrodzeń, parkingów, zjazdy na węzłach łączą się bezpośrednio z głównymi drogami, często lokalnymi, o marginalnym znaczeniu. W efekcie, powstała droga jest niebezpieczna, a każdy na niej wypadek paraliżuje niemal cały region. Remont drogi przeprowadzono po śladzie drogi wybudowanej przez Niemców. Brakło czasu i funduszy na budowę prawdziwej autostrady. Są jednak gotowe plany jej przebudowy.

Autostrada A4 Krzywa - Wrocław

Autostrada A4 Krzywa - Wrocław. Zdjęcia: conadrogach.pl

W latach 80 powstały pierwsze odcinki autostrady między Katowicami i Krakowem. W latach 1984 – 86 oddano do użytku drogę na odcinku Jaworzno – Chrzanów – Balice. Na początku lat 90 powstał fragmenty 19 km autostrady między Mysłowicami i Jaworznem. W 1996 roku przedłużono drogę do Katowic, do węzła Murckowska, następnie Francuska, a trzy lata później do węzła Mikołowska. Kolejny fragment autostrady do Chorzowa  oddano w 2001 r., a na następne kierowcy czekali długie cztery lata.

Autostrada A4 Katowice - Kraków

Autostrada A4 Katowice - Kraków. Zdjęcia: Stalexport Autostrada Małopolska SA

Pierwsze fragmenty obwodnicy Krakowa powstały w 1993 roku – wtedy to oddano do użytku 4 km autostrady na odcinku między węzłami Tyniec i Sidzina. Dwa lata później zakończono budowę niemal 6 km autostrady do ul. Kąpielowej, z węzłem Zakopiańskim. Budowę obwodnicy zakończono dopiero w 2003 roku, kiedy oddano ostatni fragment drogi do węzła Kraków-Wielicka.

Bardzo ważnym okresem dla autostrady A4 były lata 2000 – 2001. Wtedy oddano 125-kilometrowy, gigantyczny jak na ówczesne realia, odcinek nowoczesnej autostrady między Bielanami Wrocławskimi i Nogawczycami. Na drodze brakowało wprawdzie MOPów, stacji benzynowych, ale była równa jak stół i całkowicie bezpłatna. Do pełni szczęścia brakowało jedynie połączenia z Chorzowem. Najpierw, w 2003 roku oddano 18 km drogi do Kleszczowa, a dwa lata później kluczowy, ale z uwagi na położenie, najtrudniejszy, 16-kilometrowy fragment z ogromnym węzłem drogowym Gliwice Sośnica, gdzie dzisiaj autostrada A4 krzyżuje się z autostradą A1 i drogą krajową nr 44. Połączenie Gliwic z Kleszczowem było ostatnim etapem tej inwestycji i nastąpiło w 2005 roku.

Autostrada A4 w woj. opolskim

Autostrada A4 Wrocław - Katowice. Zdjęcia: GDDKiA

W roku 2009 rozbudowano autostradę o kolejne, imponujące 70 km. Na wschód od Krakowa oddano odcinek do Szarowa o długości 20 km. Najważniejszym jednak, bo symbolicznym, było wpięcie autostrady A4 w system nowoczesnych autostrad europejskich poprzez oddanie od użytku 50 km drogi od Jędrzychowic do Krzyżowej.

Budowa dalszego ciągu autostrady A4 na wschód od Krakowa miała zakończyć się jeszcze przed rozpoczęciem mistrzostw Euro 2012. Powódź, protesty podkarpackich samorządowców, prace archeologiczne, rozwiązanie kwestii ujęcia wody dla Łańcuta i pokonanie przeszkód związanych z ochroną żab to tylko niektóre problemy, jakie opóźniły budowę drogi na Podkarpaciu. Z czasem pojawiły się jeszcze większe trudności - problemy z wykonawcami.  Wypowiedziane zostały zawarte umowy, konieczne były nowe przetargi. W ostatnich latach to właśnie województwo podkarpackie było największym placem budowy autostrady A4. W wrześniu 2012 roku oddano obwodnice Rzeszowa na odcinku między węzłami Północ i Wschód o długości 7 km. Odcinek od Szarowa do Tarnowa o długości 57 km był oddawany w dwóch etapach – w listopadzie 2012 roku oddano gotową autostradę od Szarowa do Bochni a dalej, do Tarnowa, tylko jezdnię północną, a w maju 2013 roku jezdnię południową. W tym samym roku zakończono także budowę autostrady od Jarosława do Korczowej o łącznej długości 47 km, dalszy ciąg obwodnicy Rzeszowa do węzła Zachód oraz 33-kilometrowy fragment między Dębicą a Rzeszowem. Ostatnim z oddanych do użytku odcinków był gotowy w październiku 2014 roku 35-kilometrowy fragment z Tarnowa do Dębicy.

Ostatnim, wieńczącym budowę autostrady A4, był fragment Rzeszów - Jarosław. Ten 41-kilometrowy odcinek udostępniono kierowcom w lipcu 2016 r. Do jesieni trwały prace przy obiektach i wykończeniowe.

Budowa autostrady A4 Rzeszów - Jarosław

Budowa autostrady A4 Rzeszów - Jarosław, listopad 2015 r. Zdjęcia: GDDKiA

Inwestycja ta zakończyła realizację budowy najdłuższej autostrady w Polsce. Autostrada A4 komunikuje ostatecznie tereny południowej Polski, zapewniając bezpieczeństwo komunikacyjne i wysoki komfort jazdy dla dalekobieżnego i międzynarodowego ruchu drogowego. Autostrada ponadto przejmie znaczną cześć ruchu z drogi krajowej nr 4 oraz ruchu tranzytowego przez Rzeszów, Łańcut i Przeworsk, którego skalę szacuje się na 30 tys. samochodów na dobę. A4 jest najważniejszą drogą, symbolicznie łączącą zachód Europy ze wschodem. 

A4 Rzeszów - Jarosław w galerii zdjęć. Fot.: GDDKiA

Autostrada A4 Rzeszów - Jarosław

Autostrada A4 płatna:

Autostrada A4 jest drogą płatną. Na odcinku od granicy z Niemcami do Szarowa obowiązuje elektroniczny pobór opłat dla samochodów ciężarowych w systemie Via Toll. Samochody osobowe są objęte opłatami na odcinkach od Wrocławia do Gliwic i od Mysłowic do Krakowa.

Zgodnie z programem płatnych autostrad w Polsce przyjętym przez nieistniejącą już Agencję Budowy i Eksploatacji Autostrad, koszty modernizacji A4 mieli w ostatecznym rozrachunku wziąć na siebie jej użytkownicy, a do kierowania inwestycją wyznaczony miał zostać podmiot prywatny – Koncesjonariusz. W roku 1995 roku, w wyniku postępowania przetargowego na koncesjonariusza wybrano Stalexport Autostrada Małopolska S.A. W latach 1996 – 97 droga została częściowo wyremontowana i dostosowana do pobierania opłat. Kolejny remont na tym odcinku, związany głównie z wymianą nawierzchni, przeprowadzono 10 lat później. W 2027 roku zgodnie z zapisami Umowy Koncesyjnej ten odcinek autostrady A4 wróci pod zarząd Skarbu Państwa.

Pozostałe odcinki autostrady A4 na trasie Wrocław (węzeł Bielany Wrocławskie) – Gliwice (węzeł Sośnica) są pod zarządem Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad i obowiązuje na nich pobór opłat. Docelowo nowo wybudowane odcinki na wschodzie Polski również będą płatne. Odcinek A4 z Wrocławia w kierunku zachodniej granicy musi zostać ponownie przebudowany i dostosowany do pełnych parametrów autostrady. Wtedy dopiero drogowcy będą mogli pobierać opłaty. Na trasie z Wrocławia do Krzyżowej dobudowany będzie trzeci pas ruchu, zlikwidowane zostaną niektóre węzły, powstaną też nowe. W planach jest przebudowa aż 110 km autostrady A4 z krótkim fragmentem autostrady A18.  Zakłada się, że projektowanie i budowa drogi potrwają około 5-6 lat. Przebudowa, a co za tym idzie pobór opłat ruszy zatem najwcześniej po 2020 roku.

KOMENTARZE

Maciek
2017-10-19 10:38
"Autostrada A4 jest najdłuższą autostradą w Polsce" - pani od j. polskiego byłaby z Was dumna :)

TWÓJ KOMENTARZ

Twój podpis:
/ Zarejestruj się
Twój komentarz: